Sut i edrych am ddolffiniaid

Amynedd yw'r gair allweddol. Nid yw amser arbennig neu gyflwr arbennig y llanw yn penderfynu pryd y byddwch yn sicr o weld mamaliaid morol, ond bydd môr tawel a'r haul y tu ôl i chi yn ei gwneud hi’n haws i weld unrhyw beth sydd yno. Edrychwch am adar y môr, yn enwedig mulfrain gwynion yn hofran neu’n plymio i’r dŵr. Maent yn chwilio am bysgod ac yn aml gellir gweld dolffiniaid a llamhidyddion yn ymuno â’r helfa.

dolffiniaid

Â'r llygad noeth, craffwch y môr yn araf yn chwilio am smotiau tywyll o asgell gefn dolffiniaid, am yr haul yn disgleirio oddi ar gyrff gwlyb sy’n dod i’r wyneb, neu am sblash o ewyn wrth iddynt fod yn fywiog. Os ydych chi'n gweld un o'r arwyddion hyn, ffocyswch eich ysbienddrych ar yr ardal honno fel eich bod yn barod pan fydd yr anifail yn dod i’r wyneb i anadlu eto.

llamhidydd

Mae llamhidyddion harbwr (uchod) yn tyfu i lai na hanner maint dolffiniaid trwynbwl. Mae eu hesgyll y cefn yn fach ac yn drionglog yn hytrach nag yn uchel a’u pen blaen ar ffurf cilgant, ac nid ydynt mor fywiog ar yr wyneb.

Lawrlwythwch ein taflen arbennig fel y gallwch nodi’r bywyd gwyllt y byddwch yn ei weld.

Cael Cip ar Fywyd Gwyllt

hebog tramor

Mae Llwybr yr Arfordir yn rhoi llawer o gyfle i fwynhau arfordir ‘gwyllt’ Ceredigion. Dyma rai awgrymiadau:

Mwnt

Mae'r dyfroedd ar y glannau a’r pentir ym Mwnt yn ddelfrydol ar gyfer gweld dolffiniaid, llamhidyddion a morloi. Mae Mwnt hefyd yn lle ardderchog i weld brain coesgoch.

Aber-porth

Mae Bae Aber-porth a’r pentir yn lle ardderchog arall ar gyfer gweld dolffiniaid. Fe’u gwelir yma o fewn bwa eang oddi ar y pentir ac yn aml dônt yn agos at ddechrau'r llwybr arfordirol i Dresaith. Dyma leoliad Llwybr y Clogwyn â Mynediad i Bawb lle ceir nifer o feinciau sydd â golygfeydd o'r môr. Er nad yw’r un o'r rhain yn cynnig golygfeydd arbennig tuag at y pentir, maent dal i fod yn mannay gwylio da. Fodd bynnag, gall fod yn well fyth petasech yn dod o hyd i fan lle gallwch weld y dyfroedd sydd islaw canolfan Y Weinyddiaeth Amddiffyn.

Ynys Lochtyn, Llangrannog

Mae dolffiniaid a llamhidyddion yn ymwelwyr cyson â’r pentir. morlo llwyd Mae hwn hefyd yn lle ardderchog i weld brain coesgoch a hebogau tramor. Mae'r arfordir rhwng y fan hon a Chwmtudu yn bwysig i forloi.

Craig yr Adar, gerllaw Cei Newydd

Dyma’r ardal bwysicaf lle mae adar y môr yn magu o fewn y sir. Gellir gweld yr adar canlynol i gyd yma, sef gwylogod, llursod, adar drycin y graig, gwylanod coesddu, mulfrain, mulfrain gwyrddion, gwylanod du a gwylanod penwaig. Rydym wedi adfer hen gwt gwylwyr y glannau yma, a elwir yn awr yn Fan Gwylio Bae Ceredigion, ac mae'n lle da i dreulio peth amser yn gwylio adar môr, morloi, dolffiniaid a llamhidyddion. Gwelir brain coesgoch a hebogau tramor yn rheolaidd yma hefyd.

Harbwr Cei Newydd

Yma daw dolffiniaid yn aml o fewn metrau i wal yr harbwr. Nid oes nifer o lefydd yn y DU lle mae hynny'n digwydd! Gallwch ddod o hyd i'r ganolfan wybodaeth, sef Man Cychod Bae Ceredigion, ger yr harbwr. Rydym ar agor o fis Mai i fis Medi a gall ymwelwyr ddefnyddio’r ysbienddrych a’r teclyn gwylio, a hefyd weithredu’r ddolen â’r camera byw yng Nghraig yr Adar.

Pendinas a Thraeth Tan y Bwlch, Aberystwyth

Gwarchodfa Natur Leol a reolir gan y Cyngor Sir. Yma ceir cynefinoedd amrywiol gan gynnwys dolydd, llethrau prysgoed ac esgair o gerrig mân islaw caer fryniog Pendinas sy’n dyddio o’r Oes Haearn.

brain coesgoch

Aberystwyth

Mae astudiaethau diweddar wedi dangos bod dolffiniaid yn ymwelwyr cyson â'r ardal o gwmpas ceg yr harbwr, yn enwedig yn gynnar yn y bore.

Ynyslas, Borth

Gwarchodfa Natur Genedlaethol ar Aber y Dyfi gyda rhodfeydd sy’n mynd drwy dwyni tywod sy’n llawn blodau. Canolfan Ymwelwyr.

Gallwch ddod o hyd i fwy o wybodaeth am fywyd gwyllt yr arfordir ac Ardal Gadwraeth Arbennig Bae Ceredigion yn y ‘Man Cychod’ yng Ngheinewydd.